Raamrubbers van een L17 vervangen, deel ?
Via de artikeltjes op onze clubwebsite over het vervangen van de raamrubbers van een
L-17, kregen we de onderstaande welkome reactie binnen van een niet-clublid.
Waarschijnlijk is deze handleiding prima te gebruiken en wij wilden u zijn reactie dan ook
niet onthouden. Helaas kon M. van Dijk ons geen foto’s leveren ter illustratie maar reuze
bedankt voor uw onderstaand artikeltje. Redactie Leisurekrant
Ik heb onlangs gezocht naar de beste en makkelijkste manier om raamrubbers te vervangen op
internet, maar hier is heel weinig over te vinden. En waar wat te vinden is, is men niet geheel
tevreden of enthousiast over de manier van werken en of het resultaat. Ook op de website van
uw club vond ik een stukje hierover, wat volgens mij ook niet naar volle tevredenheid werkt,
omdat de werkwijze vrij langdurig is vanwege de tip om eerst de rubbers te plaatsen, en de
volgende dag het raam te plaatsen om het rubber te laten wennen aan de sponning. Ik kan u
vertellen dat je net zo goed het raam meteen kan plaatsen, want als je moet wachten tot het
rubber gewend is, dat is het rubber alweer haast aan vervanging toe zo lang duurt dat.
Ik heb zelf van de zomer mijn raamrubbers vervangen, en ik kan u vertellen dat het een fluitje
van een cent is, en dat een gemiddeld raam er met ongeveer 10 tot 15 minuten in zit, mits aan alle
voorwaarden is voldaan. Ik heb mijn advies gekregen van een ervaren carrosserie bouwer die in
zijn leven al heel wat ramen van alle soorten en maten in vrachtauto's en bussen heeft geplaatst,
en ik moet zeggen het werkt formidabel. Er zijn echter een paar dingen waar je op moet letten.
Als het een glasraam betreft moet het gelijk aan de sponning lopen, dus een recht glas in een
rechte sponning, en een gebogen glas in een gebogen sponning. Een recht glas in een gebogen
sponning werkt niet, want dat buigt niet en het glas zal het rubber uit de sponning trekken.
Wanneer het raam van kunststofglas is dan gaat het wel, want dat buigt met de ronding van de
sponning mee.
Dan het gereedschap voor het inleggen van de ruit in de rubber, gebruik hiervoor geen
schroevendraaier zoals men vaak hoort, maar een rond stukje hard hout met aan één kant een
afgeschuind gedeelte zoals van een schroevendraaier, maar niet te spits, want anders breekt het
houtje. Ik heb hiervoor zelf een stukje beukenhout gebruikt waarvan men duvels voor
houtverbindingen van maakt. Dit is met een stanleymes makkelijk tot een spits te snijden, en het
is voldoende stevig. Het is te koop bij de bouwmarkt per meter, dus kun je het op je eigen
gewenste lengte afzagen. Ongeveer 12 mm dik is een goede dikte, ander breekt het te snel. Het
houtje heeft als voordeel dat je niet in of door het rubber steekt, of het rubber stuk snijdt als je het om het glas heen moet wippen. Verder is de afmeting van het raam en de sponning heel
belangrijk om het rubber er goed en lekkage vrij in te krijgen. Waar men hier vooral op moet
letten is de maat van de kern van het raamrubber. Dit is toonaangevend voor de sponningmaat van
het raam.
Ikzelf had rubber nodig voor mijn ramen met een glas en sponningmaat van 4 mm.
Het rubber van deze maat heeft een kerndikte van 8 mm. Volgens de carrosserie bouwer moest
ik met dit rubber en vrije ruimte rondom het raam en in de sponning van 9 mm vrij houden, dit om
de montage speling op te vangen, omdat het rubber anders teveel klemt. Dus als de ruit exact in
het midden van de sponning ligt en de rubberkern is 8 mm dik moet de ruimte rond de ruit tot de
sponning 9 mm zijn. Dus 1 mm extra.
Wanneer de sponning niet geheel meer 100% in goede staat verkeerd bijv. door afgebrokkelde
stukje polyester en hierdoor het oppervlak niet geheel meer mooi glad is, kan men besluiten om
dit eerst op te knappen door bijv. te gaan plamuren met polyesterplamuur, maar men kan ook heel
goed volstaan met spuitrubber.
Dit is een speciaal soort vulkanisatie rubber wat bij de auto materialen winkel te koop is in
spuitkokers, en is speciaal bedoeld voor autoruit afdichting. Siliconenkit is geen optie want dat
hecht niet en werkt zichzelf los onder inwerking van vocht, en dan kun je opnieuw beginnen.
Deze kit moet men eerst voor het plaatsen van het raamrubber in de groef spuiten in een dunne
streng zo dicht mogelijk op de middenkern aan de kant waar de sponning komt. Hiervoor gebruik
je een passende spuitmond van een spuitkoker die je er op draait (wordt niet standaard
meegeleverd). Hierna gaan we de naad waar de pees in komt insmeren met gewone vaseline uit
het bekende potje van de drogist, en dit hoeft niet te zuinig te zijn, maar wel goed in de
peesnaad inbrengen omdat dat straks alleen maar makkelijker werkt. Nadat dit is gedaan en de
sponning is goed schoon dan het rubber eerst in de sponning werken te beginnen midden boven,
en dan rond om weer terug naar boven waarbij men het rubber zover mogelijk in de hoeken drukt
tijdens het in de sponning werken van het rubber. Niet bang zijn om te veel rubber te gebruiken
want in de hoeken zit meer ruimte dan men gewoonlijk voelt. Als je weer boven bent aangekomen
dan het rubber 3 cm overlappend (te lang dus) recht afsnijden. Dan het stuk vanaf de bocht
vanwaar je het laatst vandaan kwam voorzichtig een stukje los trekken, waarna je het
afgesneden stuk het eerst weer in de sponning zet dus kop tegen kop, en dan het rubber terug
werkend weer in de sponning plaatst waarbij de ontstane ruimte wordt weggedrukt in de
sponning. Dit is een klusje wat het beste gaat met 2 man of vrouwen, want ik heb het met mijn
vrouw samen gedaan, en dan gaat het het makkelijkst één binnen en één buiten de boot. Samen
kun je het rubber goed bewerken zonder problemen.
Als het goed is zit het rubber nu in de sponning en als je goed kijkt staat het enigszins naar
buiten gedrukt met het binnen profiel. Dit komt omdat aan de buitenkant de peesnaad zit welke
nu is dicht gedrukt. Dit is niet erg, en vergemakkelijkt het inzetten van de ruit ook nog. Voor dat
de ruit er wordt ingezet eerst weer de pot vaseline erbij halen, en rijkelijk de rubbernaad waar
de ruit inkomt insmeren met vaseline. Dit om het plaatsen van de ruit makkelijker te laten
verlopen, want de ruit zakt dan als het ware vanzelf in het rubber zonder klemmen of vast
vreten. Dus de ruit van de buitenkant eerst onder in het rubber drukken in een hoek, en zover
mogelijk aandrukken. De persoon aan de binnenkant houdt het rubber op zijn plaats, en drukt het
enigszins naar buiten. Dan naar onder blijven drukken en in het rubber werken met het van te
voren gemaakte houtje naar de andere hoek en het rubber ook daar om de ruit werken. Het
makkelijkste is om het rubber er proberen om de ruit te trekken. Voor de zijkanten geldt
hetzelfde en het is het makkelijkst om eerst de ene kant te doen en dan de andere omdat er dan
meer ruimte is. Tot slot de bovenkant van buiten naar het midden. Als de ruit erin zit en alles
was goed op maat zul je zien als je licht tegen de buitenkant van de ruit drukt, je hem makkelijk
naar het midden van de sponning kan drukken met enige druk. De ruit is dan goed geplaatst.
Hierna de pees. Ook hier eerst de kop netjes recht afsnijden en dan de pees ook insmeren met
vaseline. Dan in de pezentrekker stoppen en aan de onderkant van de ruit in het midden dus
tegenover het begin en eind van het raamrubber beginnen. Hiertoe een klein stukje ongeveer 2
cm uit de trekker laten steken, en de trekker in de naad drukken. Het uitstekende stukje met
weer het houtje in de naad drukken, en de trekker rustig aan met een beetje wrikkende
beweging naar achter trekken. Zo ga je rond tot de pees bijna helemaal in de naad zit, waarna
men de pees ongeveer 2 cm overlappend recht afsnijdt. Trek de pees een klein stukje uit de
naad, en druk dan de kop van de pees in de naad tegen de andere kop van de pees, en druk met
het houtje het laatste stukje pees op zijn plaats waarbij ook hier weer de ruimte naar achter
wordt weggewerkt.
Men moet vooral niet schrikken wanneer op de hoeken plooien in het rubber zitten, die trekken
meestal vanzelf strak wanneer de pees erin gaat, en anders kun je meestal de laatste restjes
met het houtje wegdrukken . Je steekt dan het houtje naast de ruit tussen het rubber, en je
drukt dan het rubber extra van binnen in de hoek van de sponning om de laatste ruimte weg de
drukken. Hierna zijn de laatste plooien dan wel weg.
Het resultaat is dan een goed geplaatste ruit, met mooi sluitende rubber welke niet lekken en
naadloos aansluiten.
Het is best wel een lang verhaal geworden om iets duidelijk uit te leggen, maar dit is echt de
manier om het te doen. Ik heb het op dezelfde manier uitgelegd gekregen van een man met
jarenlange ervaring, en dacht ook wat een werk. Maar geloof het of niet ik heb op een middag zes
ramen vervangen zonder te schelden en te vloeken. Oké ik had vieze handen, maar ook die zijn
inmiddels weer schoon, maar het belangrijkste is dat ik al mijn ramen heb vervangen met nieuwe
rubbers, en ze zitten prachtig en lekken niet.
Ik hoop dat u mijn stukje wil plaatsen op uw site en dat nog veel mensen wat aan mijn werkwijze
zullen hebben. Tot uw dienst.
Groetjes en veel succes, M. van Dijk, Den Helder